Mẫu Lệ | Công dụng & cách dùng chữa bệnh

Mẫu Lệ còn có tên gọi khác là: vỏ hà, hà sông, vỏ hầu, hầu cồn, hầu cửa sông. Có tên khoa học là Ostreas sp. Thuộc họ Mẫu Lệ Ostriedae. Mẫu là đực, lệ là giống sò to, vì người xưa cho rằng giống sò này chỉ có đực. Mẫu Lệ cũng là vỏ phơi khô của nhiều loại hầu hoặc hà như hầu đá, hầu ve, hầu cồn…

Đặc điểm của Mẫu Lệ

Mẫu Lệ là một loại vỏ hầu to và dày. Bám chen chúc vào nhau trên các vật bám khác nhau lên tạo ra những hình dáng khác nhau. Hầu có nhiều hình dáng, kích thước khác nhau như dài, tròn, bầu dục… Các yếu tố như sóng gió và những sinh vật khác bám trên vỏ hầu cũng làm cho hầu có hình dáng khác nhau. Vỏ hầu hai mảnh chắc và dày, mặt ngoài của vỏ có màu sẫm. Mặt trong của vỏ có màu trắng, có vỏ màu vàng tím, óng ánh như xà cừ. Hầu sống vĩnh viễn không rời vật bám và vỏ hầu chỉ đóng mở để thở và bắt mồi. Ngoài ra hầu nhiều tuổi còn có lớp vỏ xếp chồng lên nhau theo từng lớp.

Hầu là loại ăn tạp, ăn cả động vật và thực vậy lơ lửng trong nước và chủ yếu là loại khuê tảo. Hầu sống thích nghi ở nhiệt độ nước từ 10°C – 35°C và nồng độ muối từ 4% – 24%, nếu nước nhạt quá hầu sẽ chết. Môi trường thích nghi tốt nhất cho hầu là từ 10°C – 25°C, nồng độ muối từ 8% – 20%, đáy nước có chừng 2/3 bùn và tỷ trọng nước từ 1,003 đến 1,009. Mùa sinh đẻ của hầu từ tháng 7 đến tháng 10.

Mẫu Lệ phân bố ở đâu?

Mẫu Lệ sống hầu hết các cửa sông trong 12 tỉnh duyên hải miền bắc nước ta chỗ nào cũng có, nhiều nhất ở sông chanh, lạch trường, diêm điền, bạch đằng, tiên yên…. Nói chung là cứ chỗ nào có nước lợ (nửa ngọt, nửa mặn) là có loại hầu này sinh trưởng. hằng năm ta có thể thu mua hang nghịn tấn cả thịt lẫn vỏ.

Thu hái và sơ chế

Mẫu Lệ (hầu) thường khai thác bắt từ tháng 10 đến tháng 3, vì lúc này hầu béo. Nhưng để lấy vỏ hầu để chế biến ra Mẫu Lệ thì ta có thể thu nhặt quanh năm, vì sau khi lấy thịt thì người ta vứt vỏ đi. Sau khi thu về thì ta có thể rửa sạch, phơi khô. Khi dùng ta có thể dùng vỏ hầu sống tán nhỏ hoặc cho vào nồi đất chét kín, nung cho đến khi chín đỏ rồi mới tán nhỏ.

Thành phân hóa học      

Mẫu Lệ hay vỏ hầu có chứa 80 – 95% canxi cacbonat, canxi sunfat và canxi photphat. Ngoài ra còn có chất hữa cơ, có nhôm, sắt oxyt và magie. Nhưng khi nung nóng lên thì không còn chất hữa có nữa.

Người ta thấy thành phần chất dinh dưỡng của hầu có thể so sánh với sữa bò (86% nước, 3,3% chất protit, 5% gluxit, 4% chất béo và 0,7% muối khoáng). Còn với thịt hầu chứa 68% nước, 7% chất protit, 4% gluxit, 2% chất béo và 1% muối khoáng.

Công dụng và liều dùng Mẫu Lệ

Mẫu Lệ (hầu) ngoài công dụng của thịt hầu là thức ăn quý thì người ta còn dùng vỏ hầu để nung vôi, làm thức ăn có chất canxi cho gia xúc.

Theo các tài liệu thì Mẫu Lệ có tính vị mặn, chat, tính hơi hàn, vào 3 kinh can, đởm và thận. Có tác dụng hóa đờm, cố sáp, dư âm tiền dương. Dùng chữa di tinh băng đới, chữa cốt nhiệt, mồ hôi trộm. Những người thận hư vô hỏa, hư hàn, tinh lạnh tự xuất thì không dùng được. Trong Đông Y thì Mẫu Lệ cũng được dùng làm thuốc chữa bệnh mồ hôi trộm, băng huyết, bồi bổ cơ thể suy nhược, đau dạ dày thừa nước chua.

Ứng dụng của Mẫu lệ

Mẫu Lệ là một loại thuốc quý được ứng dụng nhiều trong Đông Y. Nếu dùng riêng thì ngày dùng từ 3 – 6g dưới dạng thuốc sắc, bột để uống giúp cơ thể khỏe và còn có tác dụng điều trị cho di tinh, mộng tinh… Ngoài ra Mẫu lệ còn kết hợp với một số vị thuốc khác.

Một số bài thuốc của Mẫu Lệ có trong Đông Y

  • Điều trị khí hư, hạch đới: Mẫu Lệ (nung nồi, tán nhỏ), hoa hòe mỗi loại đều 40g, sau đó sấy khô, tán bột. Ngày dùng 12g.
  • Chữa bệnh có nhiều mồ hôi: Mẫu Lệ, cám đều 10g, ma hoàng căn, hoàng kỳ đều 4g, nước 600ml. Sắc ra còn 200ml, chia thành nhiều lần uống trong ngày.

Ngoài ra, Mẫu Lệ còn được dùng để sản xuất thuốc và thực phẩm chức năng. Với sự phát triển của khoa học thì Học Viện Quân Y cũng đã sử dụng Mẫu Lệ với công thức đặc biệt để sản xuất ra Kiện Khớp Tiêu Thống Collagen.

Kiện Khớp Tiêu Thống Collagen   Kiện khớp tiêu thống học viện quân y

Kiện Khớp Tiêu Thống với công thức và kết hợp với các dược liệu có công dụng là:

  • Bổ can thận, kiện gân xương
  • Giúp giảm các triệu chứng đau xương khớp, thoái hóa xương khớp

Xem thêm chi tiết về Kiện Khớp Tiêu Thống

XEM TẠI ĐÂY

Giá của Mẫu Lệ là bao nhiêu?

Mẫu Lệ (vỏ hầu) được dùng rất nhiều trong thực tiễn, nên Mẫu Lệ cũng có rất nhiều. Dạo qua một vài trag internet thì giá của Mẫu lệ khoảng 200,000VNĐ – 300,000VNĐ/Kg dươi dạng bột, sắc để uống giúp cơ thể khỏe mạnh.

“Bài viết được tham khảo trên tài liệu Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam của Đỗ Tất Lợi”


Tin tức liên quan:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Call Now Button
1
Bạn cần hỗ trợ ?