5 nguyên nhân gây ra thoát vị đĩa đệm, có thể bạn chưa biết.

Thoát vị đĩa đệm là một trong những căn bệnh xương khớp phổ biến. Theo thống kê, Việt Nam có đến hơn 17% số người mắc bệnh thoát vị đĩa đệm. Thoát vị đĩa đệm có ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống sinh hoạt, lao động của người bệnh và hoàn toàn có thể để lại nhiều hậu quả nguy hiểm như teo cơ, mất khả năng vận động, liệt tứ chi…

 

Thoát vị đĩa đệm là bệnh gì?

Thoát vị đĩa đệm là tình trạng nhân nhầy đĩa đệm ở giữa các đốt sống thoát ra khỏi những thớ sợi bao quanh bên ngoài. Hay nói một cách khác, đĩa đệm bị ép lồi, lệch ra khỏi vị trí bình thường gây chèn ép lên tủy sống, thường xảy ra sau các tác nhân sang chấn hoặc trên nền đĩa đệm bị thoái hóa, nứt, rách và trên lâm sàng thường biểu hiện chứng đau về thần kinh.

Thoát vị đĩa đệm có thể xảy ra ở bất kỳ đoạn nào của cột sống, nhưng hay gặp nhất là thoát vị đĩa đệm ở vị trí thấp của lưng, trong trường hợp này sẽ gây ra chứng đau thắt lưng. Thoát vị đĩa đệm đè ép vào rễ dây thần kinh tọa sẽ gây chứng đau thắt lưng và đau lan xuống chân (còn gọi là đau thần kinh tọa). Thoát vị ở vị trí cổ, sẽ gây đau cổ và gáy. Nếu kết hợp ép rễ thần kinh cánh tay sẽ gây đau cổ, vai và tay cùng bên bị chèn ép.

Triệu chứng của thoát vị đĩa đệm

  • Đau nhức tại vùng bị thoát vị đĩa đệm: Tại vị trí bị thoát vị đĩa đệm, sẽ xuất hiện những cơn đau nhức, có thể lan sang cánh tay, mông và chân dọc theo dây thần kinh khiến người bệnh vô cùng khó chịu, đứng ngồi không yên.
  • Cơn đau có thể kéo dài liên tục và theo từng đợt. Đau tăng khi vận động và giảm khi nghỉ ngơi.
  • Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng: Gây đau dây thần kinh liên sườn, đau tăng khi nằm nghiêng, ho, đại tiện. Bệnh nhân sẽ thấy đau vùng cột sống lưng, tê, mất cảm giác từng vùng ở mông, chân, bàn chân, trường hợp nặng có thể bị liệt.
  • Thoát vị đĩa đệm đốt sống cổNgười bệnh có biểu hiện đau ở vùng cổ và đau vai gáy. Đau tê, mất cảm giác các vùng, bao gồm tê bàn tay, cổ tay, bàn chân… Bệnh nhân nặng có thể bị yếu cơ và cử động kém hơn do bị mất lực.
  • Nếu thoát vị đĩa đệm ở vùng thắt lưng thì bệnh nhân sẽ thấy đau thắt lưng cấp tính hay mạn tính, đau thần kinh tọa… Bệnh nhân có tư thế ngay lưng hay vẹo về một bên để chống đau, cơ cạnh cột sống co cứng.

Nguyên nhân mắc bệnh

Chấn thương cột sống

Lao động quá sức, nâng vác, nhấc vật nặng ở tư thế không phù hợp hoặc ngồi, cúi, xoay người sai tư thế đều là nguyên nhân có thể gây thoát vị đĩa đệm.

Do tuổi tác

Những người ở độ tuổi từ 30-60 tuổi có nguy cơ bị thoát vị đĩa đệm cao nhất. Đó là do khi tuổi ngày một cao, đĩa đệm bị mất dần nước và trở nên khô. Từ đó, vòng bao xơ bên ngoài nhân nhầy bị thoái hóa, bên trong nhân nhầy sẽ phình ra. Khi đĩa đệm ngày càng suy yếu, sẽ làm tăng áp lực lên cột sống, các nhân nhầy bên trong có thể sẽ bị vỡ ra và được xem là thoát vị đĩa đệm.

 Nguyên nhân do bệnh lý về cột sống

Thoái hóa cột sống cũng là nguyên nhân gây thoát vị đĩa đệm. Ngoài ra, nguyên nhân mà ít người chú ý đến đó là do bẩm sinh như gai đốt cột sống, gù vẹo cột sống…

 Thừa cân, béo phì

Cơ thể có trọng lượng quá nặng sẽ làm tăng sức nặng cho cột sống và gây thoát vị đĩa đệm.

Một số nguyên nhân khác

Thoát vị đĩa đệm cũng có thể xảy do tai nạn hoặc chấn thương cột sống. Ngoài ra, việc ăn uống thiếu hụt chất dinh dưỡng, sử dụng chất kích thích hoặc di truyền từ bố mẹ sang con cái cũng là những nguyên nhân gây thoát vị đĩa đệm.

Cách phòng ngừa bệnh

  • Nằm ngồi đứng đúng tư thế, cần chú ý sửa những thói quen đi đứng không đún
  • Lao động vừa sức, có chế độ làm việc, nghỉ ngơi hợp lý để điều hòa sự lao động và phục hồi đĩa đệm. Với những người lao động chân tay, chú ý không mang vác quá sức.  Với những vật quá nặng, không bao giờ được đứng cúi lưng để nhấc vật lên mà phải ngồi xổm xuống, nâng vật lên từ từ.
  • Thường xuyên tập thể dục với những bài tập nhẹ nhàng như đi bộ, yoga… để tăng cường sức dẻo dai cho xương khớp.
  • Có chế độ dinh dưỡng đầy đủ.

Cách điều trị thoát vị đĩa đệm

Phương pháp điều trị nội khoa: được áp dụng cho những trường hợp nhẹ chưa cần can thiệp phẫu thuật, mục đích là giảm triệu chứng đau.

  • Vật lý trị liệu: xoa bóp, xung điện giảm đau, châm cứu, bấm huyệt, điều trị bằng tia lase mềm.
  • Dùng thuốc: chủ yếu là thuốc giảm đau chống viêm không steroid trong giai đoạn cấp và cả trong đợt tái phát, thuốc an thần, thuốc giãn cơ, canxi, vitamin nhóm B…
  • Kéo giãn cột sống cổ: Giúp làm giảm áp lực tải trọng lên hệ xương khớp. Biện pháp này áp dụng với các trường hợp chèn ép rễ đơn thuần, những tổn thương xương như gai xương lớn trong ống tủy.
  • Phương pháp lấy đĩa đệm qua da không mổ: sử dụng năng lượng lase hoặc sóng cao tần sẽ làm bốc hơi một phần nhân nhầy. Từ đó đĩa đệm sẽ thu lại một phần.

Điều trị ngoại khoa

  • Phương pháp can thiệp ngoại khoa thường áp dụng là kéo giãn, nắn chỉnh cột sống. Tiêm ngoài màng cứng bằng steroid để làm giảm các kích thích vào dây thần kinh gây đau.
  • Phẫu thuật: khi điều trị nội khoa không hiệu quả hoặc thoát vị nặng gây biến chứng như bí đại tiểu tiện, liệt chi thì các bác sỹ sẽ khuyên bệnh nhân nên phẫu thuật. Phương pháp này cũng tiềm ẩn khá nhiều rủi ro vì người bệnh có thể bị nhiễm trùng, viêm sau khi mổ.

 

Related News